Tvísköttunarsáttmálar

Hvað tvísköttunarsamningar gera

Tvísköttun verður til þegar sama tekjuupphæð er skattlögð bæði í upprunaríki og búseturíki. Til að koma í veg fyrir hana gera ríki samninga sem skipta skattlagningarréttinum á milli sín. Þeir byggja yfirleitt á fyrirmynd OECD og ákveða hvaða ríki má skattleggja arð, vexti, höfundarréttargreiðslur, laun og hagnað af atvinnurekstri, og hvernig hitt ríkið veitir létti.

Samningurinn sjálfur breytir ekki innlendum lögum, en hann getur takmarkað rétt ríkis til að skattleggja. Ef íslensk lög gera ráð fyrir staðgreiðslu á greiðslu til erlends aðila getur samningur lækkað hlutfallið eða afnumið skattinn. Samningurinn gildir því aðeins ef skilyrði hans eru uppfyllt, og sá sem krefst ávinnings þarf að sanna þau með gögnum.

Fyrir íslensk fyrirtæki skiptir þetta máli í báðar áttir. Þau kunna að greiða erlendum aðilum höfundarréttargjöld, arð eða þóknanir, og þau kunna að fá greiðslur frá útlöndum sem þegar hafa verið skattlagðar þar. Í báðum tilvikum þarf að vita hvaða samningur gildir og hver staðan er áður en samningur er undirritaður.

Dæmi: íslenskur hugbúnaðarhöfundur fær höfundarréttargreiðslur frá fyrirtæki í ríki sem heldur eftir skatti af slíkum greiðslum. Með búsetuvottorði frá Skattinum og tilvísun í samninginn getur greiðandinn lækkað staðgreiðsluna, og tekjurnar eru taldar fram á Íslandi með frádrætti fyrir erlenda skattinum ef hann var greiddur.

Búseta og búsetuvottorð

Réttur til samningsávinnings byggist á skattalegri búsetu. Einstaklingur eða félag sem er skattskylt á Íslandi samkvæmt lögum getur óskað eftir vottorði frá Skattinum sem staðfestir búsetu og að viðkomandi sé aðili að samningi. Erlendur greiðandi biður gjarnan um slíkt vottorð áður en hann lækkar staðgreiðslu. Sæktu um það tímanlega, því afgreiðsla getur tekið tíma.

Félag telst yfirleitt skattskylt hér ef það er skráð hér eða hefur raunverulega stjórn hér, þótt nánari skilyrði séu í lögum. Ef félag er skráð á Íslandi en stjórnað frá öðru landi geta tvö ríki talið það búsett hjá sér, og þá ræður samningurinn hvaða ríki hefur forgang. Skráðu hvar stjórnarfundir eru haldnir og hvar lykilákvarðanir eru teknar.

Vottorðið gildir fyrir tilgreint tímabil, oft eitt almanaksár. Endurnýjaðu það árlega ef þú ert með áframhaldandi greiðslur frá útlöndum, og geymdu afrit með samningnum við greiðandann. Þeir sem gleyma því geta þurft að sækja um endurgreiðslu á ofgreiddri staðgreiðslu hjá erlendum skattyfirvöldum, sem tekur oft marga mánuði og stundum ár.

Greiðslur milli landa: arður, vextir og höfundarréttur

Ísland heldur eftir skatti af tilteknum greiðslum til erlendra aðila sem hafa takmarkaða skattskyldu hér, til dæmis arði, vöxtum og höfundarréttargreiðslum. Tvísköttunarsamningar lækka oft hlutfallið eða takmarka skattlagninguna. Hversu mikið fer eftir ríkinu, tegund greiðslu og skilyrðum samningsins, svo skoðaðu viðkomandi samning áður en þú greiðir.

Á móti getur íslenskt fyrirtæki sem fær arð eða þóknun frá útlöndum orðið fyrir staðgreiðslu þar. Til að fá létti hér þarf að sýna fram á hve mikill skattur var greiddur og samkvæmt hvaða ákvæði. Geymdu kvittanir og yfirlýsingar frá greiðanda og skilaðu þeim með skattframtali, svo hægt sé að beita frádráttarreglum.

Greiðslur fyrir þjónustu eru oftast ekki skattlagðar í upprunalandi nema starfsemin sé rekin þar í gegnum fasta starfsstöð. Þess vegna er mikilvægt að skilgreina greiðsluna rétt: hugbúnaðarleyfi, þjónusta og höfundarréttargreiðsla eru ólík atriði með mismunandi meðferð. Lýstu eðli greiðslu skýrt í samningi og á reikningi, því orðalag getur ráðið skattflokknum.

Dæmi um gagnlegt orðalag í samningi: „greiðslan er þjónustugjald og ekki höfundarréttargreiðsla“ eða „greiðandi fær búsetuvottorð við undirritun“. Slík ákvæði skýra hlutverk hvors aðila og draga úr líkum á ágreiningi um skattaleg álitamál. Láttu ráðgjafa fara yfir orðalagið áður en samningur er undirritaður, einkum fyrir langtímasamninga.

Föst starfsstöð og verðlagning milli tengdra aðila

Föst starfsstöð er fast starfssvæði þar sem fyrirtæki rekur starfsemi sína að öllu leyti eða að hluta, til dæmis skrifstofa, verksmiðja eða byggingarsvæði sem varir í ákveðinn tíma. Samningar skilgreina hugtakið nánar og tilgreina tímamörk. Ef starfsstöð myndast í öðru ríki getur það ríki skattlagt hagnað sem rekja má til hennar, og fyrirtækið þarf að skrá sig þar.

Starfsmaður sem gerir samninga í nafni fyrirtækis í öðru landi getur skapað starfsstöð án þess að fyrirtækið eigi þar skrifstofu. Gættu þess að sölufulltrúar og umboðsmenn hafi ekki heimild til að binda fyrirtækið án samþykkis frá Íslandi, nema þú hafir metið skattalegu áhrifin. Skráðu verklag um hvenær og hvernig samningar eru undirritaðir.

Viðskipti milli tengdra félaga, til dæmis móður- og dótturfélags í mismunandi ríkjum, þarf að verðleggja eins og um óháða aðila væri að ræða. Íslensk skattalög gera kröfu um skráningu slíkra viðskipta og verðlagningarskjölun við tilteknar aðstæður. Þegar félög eru skattlögð með 20 prósenta tekjuskatti hér, en annars staðar með öðru hlutfalli, veita yfirvöld því sérstaka athygli.

Gættu líka að því að starfsmenn sem dvelja erlendis lengi geti orðið skattskyldir þar. Dvalartími, fjölskyldutengsl og húsnæði hafa áhrif á búsetu einstaklings. Haltu dagbók um hvar starfsmenn eru og hve marga daga á árinu, svo hægt sé að meta stöðuna þegar ráðgjafi eða skattyfirvöld óska eftir upplýsingum.

Skjöl og verkferlar hjá fyrirtækinu

Búðu til möppu fyrir hverja landamæraviðskipti með samningi, reikningum, búsetuvottorði, greiðslukvittunum og útreikningi skatts. Þetta gerir ráðgjafa auðveldara að sannreyna meðferðina og dregur úr hættu á að þurfa að sækja gögn eftir á. Merktu möppuna með ríki, samningsaðila og tímabili svo hægt sé að finna hana hratt.

Settu upp lista yfir ríki þar sem þú átt viðskipti og athugaðu hvaða samningur gildir hverju sinni. Listar yfir gildandi samninga eru birtir á vef stjórnvalda og Skattsins. Samningar breytast og nýir bætast við, og sumir hafa tekið gildi síðar en undirritunardagur segir til um. Skoðaðu því alltaf stöðuna á viðkomandi tímapunkti.

Notaðu skattaráðgjafa þegar upphæðir eru háar eða aðstæður flóknar. Ráðgjöf kostar, en mistök í staðgreiðslu, ofgreiddur skattur erlendis eða vanræksla á tilkynningu geta kostað meira. Sérstaklega ættu fyrirtæki sem stofna dótturfélag erlendis að fá álit áður en fyrstu greiðslur milli félaga fara fram.

Hvað 4b2b kerfin gera og gera ekki

4softerp.net heldur almennt fjárhagsbókhald fyrir fleiri en eitt félag og getur geymt færslur með erlendum viðskiptavinum og birgjum. Kerfið er ekki með sáttmálaeiningu, kannar ekki beitingu samninga og býr ekki til skýrslur um tvísköttun. Flokkun landamæratekna og ársskil sér bókari eða skattaráðgjafi um.

Búsetuvottorð og önnur sönnunargögn aflar þú hjá skattyfirvöldum og geymir sjálf/ur, til dæmis á 4hosting.net, vefhýsingu og VPS í gagnaverum innan ESB. Kerfið staðfestir ekki gildi vottorða og sendir engin gögn til Skattsins eða erlendra yfirvalda. Skattamál þarf að staðfesta hjá ráðgjafa eða stofnun áður en greiðslur eru inntar af hendi.

Tvísköttunarsamningur er samningur tveggja ríkja um hvernig skipta skuli rétti til að skattleggja tekjur sem snerta bæði ríkin. Hann kemur í veg fyrir að sama tekjuupphæð sé skattlögð tvisvar, til dæmis arður eða laun, og getur lækkað staðgreiðslu á greiðslur milli landa. Samningurinn gildir aðeins ef skilyrði hans eru uppfyllt og sönnuð með gögnum frá skattyfirvöldum.

Félag eða einstaklingur sem er skattskyldur á Íslandi getur óskað eftir vottorði um skattalega búsetu hjá Skattinum. Vottorðið er oft notað til að sýna erlendum greiðanda fram á rétt til lægri staðgreiðslu samkvæmt samningi. Það gildir fyrir tiltekið tímabil, svo endurnýjaðu það árlega ef greiðslur halda áfram. Upplýsingar um umsókn eru á þjónustuvef Skattsins.

Föst starfsstöð er fast starfssvæði í öðru ríki þar sem fyrirtæki rekur starfsemi sína, til dæmis skrifstofa, verksmiðja eða byggingarsvæði sem varir lengur en tiltekinn tíma. Þegar hún myndast getur ríkið skattlagt hagnað sem rekja má til hennar. Starfsmaður sem gerir samninga í nafni fyrirtækisins getur einnig skapað starfsstöð. Leitaðu álits skattaráðgjafa áður en starfsemi hefst.

Nei. 4softerp.net er almennt fjárhags-ERP fyrir mörg félög og býður hvorki sáttmálaeiningu né skýrslur um tvísköttun. Kerfið flokkar ekki tekjur eftir samningum og sendir engin gögn til Skattsins. Beiting samninga, vottorð og skil eru unnin af bókara eða skattaráðgjafa, sem skráir niðurstöðuna í bókhaldið og geymir gögn um forsendur hennar.

Tvísköttun — upplýsingar

Beiting sáttmála er staðfest með skattaráðgjafa.